'StopReArmEU' is een coalitie van maatschappelijke organisaties uit heel Europa, waaronder Vrede vzw, die zich verzet zich tegen de plannen van de EU om €800 miljard extra uit te geven aan wapens en militarisering. Naar aanleiding van de stemming in het Europees Parlement over de EU-begroting voor 2026 schreef StopReArmEU een open brief aan de parlementsleden. Daarin worden zij opgeroepen om tijdens de begrotingsstemming op 26 november een standpunt in te nemen voor vrede.
Geacht lid van het Europees Parlement,
Op 26 november moet u stemmen over een cruciaal onderwerp: de begroting voor 2026. Andere belangrijke stemmingen en onderhandelingen staan op stapel of zijn al gaande, waaronder de volgende langetermijnbegroting van de EU (MFK 2028-2034) en een reeks ‘omnibus-paketten’, oftewel dereguleringsprocessen. Al deze voorstellen bevatten enorme verhogingen van de militaire uitgaven en subsidies aan de wapenindustrie. Wij vragen u met klem om u tegen deze gevaarlijke stappen te verzetten en financiële middelen te herbestemmen voor een daadwerkelijk vredesbeleid.
Wij zijn Stop ReArm Europe, een coalitie van meer dan 800 maatschappelijke organisaties uit heel Europa uit diverse sectoren met diverse politieke achtergronden. We hebben een gezamenlijk doel:
Wij willen echte veiligheid, d.w.z. veiligheid gericht op menselijke behoeften zoals milieu- en klimaatveiligheid, voedsel- en economische veiligheid, sociale en gezondheidszekerheid, maatschappelijke en politieke veiligheid – zowel voor Europeanen als voor alle andere burgers ter wereld. We willen een rechtvaardige vrede als voorwaarde voor bloeiende samenlevingen. We willen een aanpak van grondoorzaken van conflicten, goed bestuur, vrijheid en het bevorderen van het menselijke creatieve potentieel.
Kortom, een gemeenschappelijke veiligheid voor staten en volkeren.
Als actoren uit het maatschappelijk middenveld zijn we vastberadener dan ooit om alles te doen wat in ons vermogen ligt om dit te realiseren, maar we kunnen het niet alleen. We hebben uw hulp als besluitvormers nodig. We hebben uw hulp nodig om de universele menselijke waarden en het internationaal recht tot leidende principes van het EU-beleid te maken, en om een halt toe te roepen aan decennialange praktijken van dubbele maatstaven, die de afgelopen jaren flagrante vormen hebben aangenomen. De geschiedenis van de Europese integratie maakt de EU bijzonder kwetsbaar voor ongewenste invloed van zakelijke belangen, zo blijkt uit talloze onderzoeken. En het bewapeningsbeleid vormt hierop geen uitzondering. Integendeel.
De discrete, maar sterke lobby van de wapenindustrie speelde tien jaar geleden een doorslaggevende rol bij de invoering van de eerste EU-subsidies, en de invloed van deze lobby op militair en civiel Europees beleid is sindsdien alleen maar toegenomen. De lobbybudgetten van de tien grootste wapenbedrijven stegen tussen 2022 en 2023 met 40%.
Alleen al in 2025 (tot en met oktober) had de Europese Commissie 89 keer een ontmoeting met wapenlobbyisten om herbewapening en geopolitiek te bespreken, en slechts 15 keer met vakbonden, NGO’s of wetenschappers over dezelfde onderwerpen. Tussen juni 2024 en juni 2025 hadden Europarlementsleden 197 ontmoetingen met de wapenlobby, vergeleken met 78 ontmoetingen in de voorgaande vijf jaar. Het zogenaamde 'defence readiness'-plan voor vermeende Europese Strategische Autonomie komt er feitelijk op neer dat grote, vaak internationale, militaire bedrijven worden gesubsidieerd, de militaire productie wordt verhoogd en de wapenhandel toeneemt, inclusief de export buiten Europa.
Het ‘defensie-omnibus’-pakket volgt dezelfde logica, aangezien het sociale- en milieunormen, alsmede ethische normen en wapenexportnormen ondergraaft, middelen onttrekt aan civiele programma’s zoals het cohesiebeleid, en het de principes van duurzame financiering ondermijnt, allemaal in het belang van de wapensector. Wanneer is het ooit genoeg voor de wapenindustrie?
Behalve dat dit Europa en haar burgers, ten behoeve van de wapenindustrie opzadelt met een oneerlijk en verspillend economisch model, onttrekken de herbewapeningsplannen financiële, menselijke en politieke middelen aan menselijke veiligheid, aan de preventie en vreedzame oplossing van conflicten en aan de grote uitdagingen waarmee de mensheid wordt geconfronteerd van klimaatverandering tot biodiversiteitsverlies, of gezondheidscrisis, om er maar een paar te noemen.
Het voorstel voor het volgende financiële kaderprogramma zet een verdere stap in die richting, omdat het budget voor defensie- en ruimtevaartbeleid daarin vervijfvoudigd, naast alle civiele programma’s die open worden gesteld voor de wapenindustrie. Aangezien de totale EU-begroting vrijwel stabiel blijft, betekent dit noodzakelijkerwijs het onttrekken van financiële middelen die eerder waren toegewezen aan civiel beleid, zelfs al maakt de ingrijpende herstructurering van het Meerjarig Financieel Kader het zeer moeilijk om specifieke overdrachten te identificeren.
Het ReArm Europe-plan van maart 2025 zal de Europese en wereldwijde onzekerheid versterken en de wereldwijde wapenwedloop aanwakkeren, wat op zijn beurt gewapende conflicten aanwakkert. Gezien de koolstof- en milieuvoetafdruk van de krijgsmacht, zal het plan ook de klimaatverandering en milieuschade verergeren, Is dit de toekomst die u en wij voor de volgende generatie willen? Wij niet, en we zijn ervan overtuigd dat u dat ook niet wilt.
We dringen er daarom bij u op aan om het geld van oorlog naar vrede te verplaatsen, om de ecologische, economische, sociale, politieke en diplomatieke voorwaarden te creëren voor positieve vrede, menselijke veiligheid en gemeenschappelijke veiligheid.
Er zijn een aantal concrete stappen en beslissingen die u de komende weken en maanden kunt nemen om een betere toekomst voor te bereiden. Wij dringen er in het bijzonder bij u op aan om:
1. De begroting voor 2026 tijdens de plenaire stemming af te wijzen en te vragen om:
de onderhandelingen te hervatten ter verlaging van subsidies voor de wapenindustrie en verhoging van steun voor diplomatie en vreedzame conflictpreventie en -oplossing;
een einde te maken aan alle uitzonderingsclausules die het normale parlementaire toezicht op alle militaire programma’s verhinderen.
2. Sociale en milieunormen, evenals ethische standaarden te verdedigen door verschillende voorstellen van de ‘omnibus voor defensie’ tegen te houden, met name:
Voorkom dat het EU-Defensiefonds begint met het financieren van testactiviteiten buiten Europa, aangezien dit het mogelijk zou maken om geld van de EU-belastingbetaler te gebruiken voor het testen van wapens en militaire technologieën in oorlogsgebieden zoals Gaza en Oekraïne;
Maak vóór 29 november bezwaar tegen het voorstel om de gehanteerde definitie van controversiële wapens te beperken tot verboden wapens, zolang de EU de ontwikkeling van disruptieve wapens financiert;
Verwerp de versoepeling van wapentransfers binnen de EU, die in strijd is met de verplichtingen van EU-landen onder het internationaal recht;
Verwerp de versoepeling van de rapportageverplichtingen voor de wapenindustrie binnen de bestaande kaders voor maatschappelijk verantwoord ondernemen en duurzaamheid.
3. Het huidige voorstel voor het volgende Meerjarig Financieel Kader (MFK 2028-2034) af te wijzen met betrekking tot de volgende aspecten:
Verwerp het Fonds voor concurrentievermogen, dat €130 miljard toewijst aan wapens en gemilitariseerde ruimtevaart;
Verwerp de openstelling van civiele programma’s, met name civiel onderzoek zoals het Horizon-programma, alsook digitale, mobiliteits-, cohesie- en andere programma’s, voor militaire doeleinden;
Zet deze middelen in voor de versterking van diplomatie en hulp, met een focus op de bestrijding van klimaatverandering, armoede en ongelijkheid, en de bescherming van mensenrechten en het milieu, en voor vreedzame conflictoplossing met deelname van vrouwen, jongeren en gemarginaliseerde gemeenschappen;
4. U krachtig te verzetten tegen de druk om de capaciteit en legitimiteit van het actoren in het maatschappelijk middenveld te beperken, teneinde de invloed van het bedrijfsleven op EU-niveau tegen te gaan. De huidige machtsverhoudingen zijn al enorm onevenwichtig ten gunste van het bedrijfsleven, het verder marginaliseren van de stem van het maatschappelijk middenveld is een directe bedreiging voor het democratisch debat in het algemeen belang.
Namens de campagne Stop ReArm Europe.