Het genocidaal geweld tegen inheemse Amerikanen in de VS duurt voort via de erfenis van de uraniumontginning.
In en vlakbij de Navajo Natie bevinden er zich meer dan 500 verlaten uraniummijnen. Ze zijn nog steeds niet gesaneerd, wat eindeloze radioactieve gevaren met zich meebrengt. Vooral grondwatervervuiling door uraniummijnen verhoogt het risico op nieraandoeningen, diabetes en andere ernstige gezondheidsproblemen. Dit geldt vooral voor de 30% tot 40% van de huizen in de Navajo Natie die geen toegang hebben tot stromend water. Voor de mensen die in de buurt van verlaten uraniummijnen wonen, zijn de talloze gevolgen van deze sites niet gecontesteerd: het is hun dagelijkse realiteit.
“Het is echt een langzame genocide op de bevolking, niet alleen op de inheemse bevolking in deze regio”, vertelde de ondertussen overleden Diné-activist Klee Benally in 2014 in een interview op 'OpenDemocracy'. “Naar schatting wonen er meer dan 10 miljoen mensen binnen een straal van 50 mijl [80,5 km] van verlaten uraniummijnen.” De ernstige gevolgen van uraniumontginning in gebieden zoals de Navajo Natie worden door sommigen een genetische genocide genoemd.
Langdurige blootstelling aan radioactiviteit (zoals het drinken van gecontamineerd water of het inademen van stof uit mijnen en fabrieken) kan het DNA beschadigen, wat kan leiden tot genetische mutaties die van generatie op generatie worden doorgegeven. Onderzoek toont aan dat "vrijwel alle mutaties schadelijke effecten hebben. Sommige mutaties hebben drastische effecten die onmiddellijk tot uiting komen ... Andere mutaties hebben mildere effecten en blijven vele generaties bestaan, waardoor hun schade zich verspreidt over vele individuen in de verre toekomst", aldus Klee.
Toch worden de gezondheidsrisico's van uraniumontginning door de pro-nucleaire beweging gebagatelliseerd of ronduit genegeerd. De afgelopen jaren werden zelfs drie uraniummijnen heropend nabij Inheemse Reservaten. Ze liggen relatief dicht bij de verwerkingsfabriek White Mesa Mill, naast het Ute Mountain Ute-Reservaat in het zuidoosten van Utah. Een van die mijnen, de Canynon Mine, ligt op slechts 9,5 km van de zuidelijke rand van de Grand Canyon. “De White Mesa Mill heeft buitengewoon veel schade aangericht”, vertelt activist en filmmaker Hadley Austin, die onlangs de documentaire ‘Demon Mineral’ regisseerde, waarin de geschiedenis van de uraniumwinning in de Navajo Natie wordt onderzocht. "De White Mesa-gemeenschap, een kleine inheemse gemeenschap, probeert sinds de opening letterlijk te overleven in de nabijheid van de White Mesa-fabriek.”
Uranium, dat door de Trump-regering wordt beschouwd als een kritisch mineraal, is erg gewild (en zeer winstgevend), vooral door de immense honger van Artificiële Intelligentie-datacentra. Als het aan de grote tech-bedrijven ligt die de AI-revolutie aandrijven, waaronder Google, Microsoft, Meta en Amazon, zal de productie van kernenergie de komende jaren toenemen. Een dergelijke groei zou op zijn beurt de vraag naar uranium -een essentiële brandstof voor commerciële kernreactoren- doen toenemen. Dit is alarmerend nieuws voor gemeenschappen die in de buurt leven van huidige en voorgestelde mijnbouwactiviteiten.
Alleen al in de Navajo Natie werd tussen 1944 en 1986, 30 miljoen ton uraniumerts gewonnen, met tragische gevolgen. Er wordt geschat dat 600.000 inheemse Amerikanen binnen de 6 mijl (9,5 km) van verlaten mineraalmijnen wonen, wat resulteert in opvallende gezondheidsstatistieken. Tussen de jaren 1970 en 1990 verdubbelde bijvoorbeeld het aantal gevallen van kanker in het reservaat.
Het openen van nieuwe mijnen terwijl de oude mijnen de territoria van inheemse gemeenschappen blijven vervuilen is de voortzetting van de oude genocide op inheemse Amerikanen. Helaas hebben sommige Tech-fanaten aan linkerzijde weinig moeite met deze hardnekkige, methodische genocide en steunen ze meer uraniumontginning en de exploitatie van grondstoffen op inheems grondgebied, gebaseerd op de fatale aanname dat kernenergie het potentieel heeft om de klimaatcrisis op te lossen. Dat is niet zo. In plaats daarvan duurt de genocide op inheemse Amerikanen voort via het nucleair kolonialisme.
“Alle gevolgen van het nucleair kolonialisme kunnen worden vereenvoudigd door het uit te leggen als milieuracisme”, zegt de Diné-activiste Leona Morgan van de inheemse rechten-organisatie 'Haul No!'. "Mijn familie woont in gebieden waar in het verleden uranium werd gewonnen. We hebben nog steeds te maken met de erfenis van alle mijnbouw die de Tweede Wereldoorlog en de Koude Oorlog van hulpbronnen heeft voorzien. Deze erfenis is nog steeds niet aangepakt."
Deze tekst is een bewerking van een artikel van Frank Joshua dat eerder verscheen op Counterpunch.