1024px-doomsday_clock_2_minutes.svg__0
Doomsday Clock blijft op 100 seconden voor twaalf staan!
Artikel
4 minuten

Gisteren werd de ‘nieuwe’ Doomsday Clock voorgesteld. De Doomsday Clock is een symbolische klok die weergeeft hoe dicht we staan bij onze eigen ondergang, wat als middernacht wordt voorgesteld. 

De klok wordt elk jaar bijgesteld door The Bulletin of Atonomic Scientists, opgericht door Albert Einstein en de Universiteit van Chicago in 1945. Toen The Bulletin de klok twee jaar later (1947) voor de eerste maal lanceerde stond ze op 7 minuten voor twaalf, als gevolg van de toen heersende nucleaire dreiging.

Vandaag staat de klok, net als vorig jaar, op 100 seconden voor twaalf, het dichtste dat de klok ooit stond. Hiermee sturen de wetenschappers een sterke waarschuwing de wereld in: de internationale veiligheid is er nu slechter aan toe dan op het hoogtepunt van de Koude Oorlog.

Covid-19: een waarschuwing van wat komen kan

Net als vorig jaar bedreigen twee existentiële gevaren onze planeet: een nucleaire oorlog en de klimaatverandering.  De huidige pandemie moet dienen als “een historische waarschuwing, een levende illustratie dat nationale overheden en internationale organisaties onvoorbereid zijn om met kernwapens of klimaatverandering om te gaan.” Net als vorig jaar wordt ook aandacht gegeven aan de trend van desinformatie die deze mondiale bedreigingen enkel in de hand werkt.

In een jaar waar alles lijkt veranderd te zijn, is de Doomsday Clock blijven stilstaan. Hoe komt dat dan?  Het gevaar voor een nucleaire oorlog is nog groter geworden. De verdere ontwikkeling van nieuwe kernwapens die makkelijker inzetbaar zijn, zoals we die met de komst van nieuwe B61-12-kernbommen ook verwachten in België, is daar de grootste oorzaak van. Samen met het ontwikkelen en testen van nieuwe wapensystemen zoals hypersonische wapens, zorgt dit voor destabilisatie en vergroot het risico op escalatie.

Lichtpuntjes

Maar toch wordt de wijzer niet dichter naar twaalf verschoven, omdat er ook hoopvolle ontwikkelingen zijn.  Om te beginnen het aantreden van Biden als president. Begin deze week kwam er al een akkoord tussen Poetin en Biden om New START, een verdrag dat de Verenigde Staten en Rusland beperkingen oplegt in het ontwikkelen van strategische wapens, met 5 jaar te verlengen. Goed nieuws want nadat Trump de Verenigde Staten terugtrok uit het INF-verdrag, is New START het enige resterende bilaterale kernwapenverdrag tussen Rusland en de Verenigde Staten. Het INF-verdrag is niet het enige verdrag waar Trump de stekker uit trok. Hij stapte ook uit het JCPOA (Joint Comprehensive Plan of Action), de zogenaamde nucleaire deal met Iran. De terugtrekking van de Verenigde Staten in 2018, heeft ervoor gezorgd dat Iran zijn nucleaire activiteiten opnieuw heeft opgestart. Teheran zou daardoor de tijd om een bom te ontwikkelen kunnen reduceren tot enkele maanden in plaats van een jaar. Biden heeft al aangegeven terug te willen keren naar het JCPOA, maar de vraag is of Iran nog bereid zal om zijn nucleaire activiteiten ongedaan te maken en terug te keren naar het verdrag.

Een ander lichtpuntje is de inwerkingtreding van het Nucleaire Verbodsverdrag van de Verenigde Naties vorige vrijdag. Nu kernwapens illegaal zijn onder internationaal recht, kan dat de druk op kernwapenstaten om te ontwapenen vergroten. Daarnaast is het ook uitkijken naar de herzieningsconferentie van het Non-Proliferatieverdrag (NPV) in augustus dit jaar. Ook dit is een kans voor kernwapenstaten om tot nieuwe stappen naar ontwapening te komen.

Klimaat

Op vlak van het klimaat zien we evenmin een verbetering. Denk maar aan de extreme bosbranden in Noord-Amerika en Australië. De pandemie zorgde dan wel voor een tijdelijke verminderde uitstoot, de broeikasgasconcentratie blijft pieken, het zeeniveau blijft stijgen, …. Zo kwam 2020 dicht bij 2016, wat het warmste jaar ooit was sinds de metingen.

We mogen de pandemie niet zien als een uitzondering maar als “een voorbode, een onmiskenbaar signaal” van wat zal komen als leiders en instituties geen hervormingen doorvoeren om toekomstige pandemieën te voorkomen en de kans op een nucleaire oorlog en de impact van klimaatveranderingen te verminderen.

Lees hier het volledig statement van The Bulletin of Atonomic Scientists.

 

Thema

Campagne

Nog steeds worden mens en planeet bedreigd door kernwapens. Ook in het Belgische Kleine Brogel liggen VS kernwapens die binnenkort vernieuwd worden. Hoog tijd om duidelijk te maken dat deze massavernietigingswapens hier (en elders) niet gewenst zijn.

Basisinformatie

Nieuwsbrief

Schrijf je in op onze digitale nieuwsbrief.